Denken

Wij denken allemaal. Wij denken zoveel, dat we niet anders weten dan dat we het denken zelf zijn. Wanneer men vraagt "Wie ben je?", zeg je "ik" of je noemt je naam. Je bent -naar je gevoel- ook je lichaam. Prik er maar eens een speld in. Dat doet je pijn. Dat is dan jouw pijn. Niet die van mij.

De inhoud van je denken bevat het scala van al je eigenschappen. Ik ben dit, ik ben dat niet...

Maar........je kan je ineens realiseren dat "je" de totale beweging en inhoud van je denken kan observeren. Wie is het dan die observeert en wie is het die denkt?

Gedachten ploppen a.h.w. vanuit het niets omhoog, als luchtbellen uit de oceaan. Ze zijn er ineens. Tel maar eens van 1 tot 20. Stilte-een-stilte-twee-stilte-drie-verstorende gedachte: het kriebelt, o ja ik moet tellen, opletten-vijf-een auto buiten-zes-heb ik nou vijf al gehad?-opnieuw tellen, voor straf-een-stilte-hé, het is stil-twee etc.

Je wordt constant begeleid door een stroom gedachten. Kijk naar die stroom. Zie dat er onder de bovenste stroom heel geniepig weer gedachten stromen. Pas dan weer op dat je daar zelf niet over gaat denken.

Die gedachten zijn er ineens vanuit de stilte. Wie denkt er. Jij? Je had je voorgenomen gewoon te tellen en op de stiltes tussen de gedachten te letten. Maar het denken is niet gehoorzaam. Het trekt zich geen barst van je voornemens aan...... Steeds weer dat denken, die gedachten. Ja wat is het eigenlijk: denken wij of zijn er gedachten? Wij denken wanneer wij bewust iets willen oplossen. Wij hebben gedachten, wanneer wij niet opletten.

De waarnemer denkt niet, die neemt waar. Het blauwe veld in de tekening stelt het Gewaarzijn voor. Is er geen gedachte kan 'je' dat ineens opmerken. Maar het is er ook als ruimte waarin de gedachten opkomen. Naast de geprojecteerde gedachten zijn er ook lichaamservaringen, objecten uit de wereld. Alles wordt gezien. Ook wanneer wij niet opletten is er toch Zien! Ook wanneer wij de ogen sluiten is er zien van de donkerte van de gesloten ogen. De zintuigen werken altijd! ook al letten wij er niet op. De gezamenlijke werking van de zintuigen noem ik de waarnemer.

Wie is de waarnemer of liever het waarnemen? Waar zit dat? Op een fysieke plaats? In de zintuigen, of in een kleine controlekamer vlak achter de zintuigen? Wij zijn zo gewend alles op één punt te willen vastleggen. Bestaat dat punt (dat wij zijn) wel?

Probeer eens dat-wat-kijkt (voelt, hoort, ruikt, denkt, proeft) te vinden. Het is in elk geval niet in dat blauwe veld. Ook niet in het beeldscherm. Maar daar wij jij bent. Kijk maar eens in tegengestelde richting!

Kijk.....

Denk nu niet dat er iets heel geheimzinnigs moet gebeuren dat slechts is weggelegd voor Advaita meesters en hun favoriete leerlingen. Hier volgt een proeve van een dialoog met een imaginaire leerling:

Het enige wat van je gevraagd worden is stil te zitten en te laten gebeuren wat toch al gebeurt.
Dit is trouwens doodnormaal aanwezig zijn in het Nu. Kijken, voelen, zien, horen etc. Dat wat automatisch al gebeurt. Je hoeft en je mag er niet je best voor doen, anders is het weer een intentionele actie vanuit het denken. Gewoon ontspannen zitten en dan zie je ook gedachten, en zie je dat je die niet zelf bent. Er is een subject-object relatie.

Je bent die gedachten niet, je ziet ze. Die gedachten vormen geen samenhangend centrum: ze ploppen op en verdwijnen. Hecht er niet aan, anders vorm je een kunstmatig referentiepunt, die zich jouw 'ik' gaat noemen. Maar dat 'denk-ik' is alleen maar een woord!!!! Dat kan je nooit zelf zijn. Een woord is nooit het feit, is nooit het leven zelf! Dat kan niet! 'Ik' is ook maar een woord. Dat ben ik, is een zinnetje.. Een gedachte verdwijnt, maar jij blijft doorademen. Jouw hart klopt. Jouw voedsel wordt verteerd, enz.

Kijk maar eens een paar seconden rond in de kamer van jou. Zie alles. En probeer dan achteraf met woorden te benoemen wat er allemaal staat. Wat het Kennen in een paar seconden ziet. Nou dan heb je een hoop labels opgesomd, maar niet genoemd welke kleur ze hebben, welke vormen er zijn, hoe zij staan in de ruimte, welke waarde zij voor jou vertegenwoordigen. Het is dus voor jouw denken onmogelijk het feitelijke volledig en natuurgetrouw weer te geven. Het maakt er alleen woordenreeksen van... Het koste je meerdere minuten. Wedden!

Dus heel jouw leven, al jouw ervaringen, alle problemen worden door het denken in woordenreeksen gezet (dus wordt niet de werkelijkheid weergegeven) er worden herinneringen bijgeplaatst en daar rolt een gevoel uit en een beslissing wat te doen. Vanuit het denken reageer je altijd vanuit de beperking.

Alleen Dat wat die gedachten ziet is de echte jij. De zogenaamde persoon wordt ook gezien: herinneringen, normen en waarden etc. Allemaal oude koek. Hoe kan oude koek met een immer fris en nieuw Nu omgaan? Het is al voorbij eer het denken er een maat aan heeft gegeven, en dat is dan altijd beperkt en vol tegenstellingen, want het denken kan alleen maar bestaan dankzij waargenomen verschillen. Dat is zijn natuur.

Je bent het denken niet. Denken is tijd. Jij bent geen tijd.

En wat meer is, de waarnemer = het Zijn. Dat is Het al. Dan is al wat al die klojoos en oplichters over Verlichting roepen allemaal onzin. Er is niemand om verlicht te worden. Dus er hoeft geen jaren naar die enorme ervaring gezocht te worden. Zoeken is tijd en je kan levens vullen met zoeken. Wat gezocht wordt ben je al. Dat kost geen enkel minuut om dat te herkennen. Full Stop! Stop even met alles en zie...het denken valt even stil en je bent wie je in essentie bent. Gewaarzijn. Dat is alles.

Wij zijn allemaal hetzelfde Zijn: Eén, niet Twee. Alleen de ervaringen verschillen, maar we zijn niet de ervaringen. Jij verschilt in wezen (als gelijk aan de Bron) niets van Ramana of Nisargadatta, al hadden deze andere belevenissen dan 'jij'. Die kan je nooit nadoen, want er is geen 'je'.

Denken heeft geen zin, want het Zijn denkt niet, dat is onmiddellijke intelligentie Nu. Dat is onmiddellijke creatie Nu. Het is zo als wat Krishnamurti zei. In het Zien is er die onmiddellijke intelligentie. Die intelligentie regelt jouw lichaam, regelt de hele natuur, regelt het oneindig universum. Vertrouw daar op. Blijf in het Nu. In jezelf. Dan is die intelligentie al vrij om jouw leven vanuit ZichZelf aan te sturen, in plaats van die stuntelaar die zich denken noemt.

Dat denken van ons is zo verschrikkelijk beperkt. Dat heeft geen weet van hoe het leven in elkaar steekt. Dat had ik gisteren weer aan de knikker. Ik reageerde naar iemand op iets wat er niet was. Maar dat had die ander ook bij mij gedaan. Het denken weet niets en verdeelt.

Toen we onze beider interpretaties eerlijk opgebiecht hadden, konden we er hartelijk om lachen. Maar zo ontstaan wel oorlogen. Wees daarom wakker aanwezig, wacht, en laat je niet verleiden energie te geven aan het denken. Dan sterft dat vanzelf af.

En nogmaals: Er valt ook niets te zoeken, want je bent al. Dat wat ademt, dat wat ziet, dat wat het hart voelt kloppen. Dat wat zich 'ik' noemt, maar dan zonder die gedachten en zonder dat lichaam. Elk zoeken is de creatie van tijd, terwijl je het tijdloze al bent.

Mooi toch?

Simpel toch? Daar loop je dus al decennia naar te zoeken.
4 april 2006
Geïnspireerd op dialogen van Bob Adamson.